انواع شپش و درمان آن

x

شپش‌ها حشرات انگلی بسیار ریز و بدون بالی هستند که از خون تغذیه می‌کنند. شپش‌ها به آسانی بویژه توسط کودکان مدرسه‌ای از طریق تماس نزدیک با شخص مبتلا و با به اشتراک گذاشتن وسایل شخصی شیوع پیدا می‌کنند.

بعد از وحشتی که با تشخیص مبتلا بودن خود یا فرزندتان به شپش پیدا می‌کنید، نیاز به یک راه حل سریع و بدون درد برای رفع این مشکل دارید. نرفتن به مدرسه یا کار راه حل موثری برای خانواده‌تان نمی‌باشد. متخصصین ما در کلینیک فرهمند به شما در یافتن بهترین و سریع‌ترین درمان‌ها کمک می‌کنند. برای رزرو نوبت می‌توانید با شماره‌های ۰۲۱۸۶۰۲۰۰۱۲ و ۰۲۱۸۶۰۲۰۰۱۳ و ۰۲۱۸۶۰۲۰۰۱۴ تماس حاصل فرمایید.

انواع اشکال بروز شپش


شپش موی سر

شپش موی سر جانوری به رنگ خاکستری مایل به سفید به طول ۲ تا ۳ میلی‌متر است. طول عمر شپش نوع ماده حدود یک ماه می‌باشد و در طول این دوره بین ۷ تا ۱۰ تخم (نیت) در روز تولید می‌کند. پس از گذشت ۶ تا ۱۰ روز نیت‌ها تبدیل به نمف شده و در ده روز بالغ می‌شوند.

انتقال شپش سر غالباً از طریق تماس مستقیم سر با سر انجام می‌گیرد. به اشتراک گذاشتن بالش، کلاه، هدفون و شانه و برس شایع‌ترین روش‌های انتقال شپش سر هستند. یک شانه با دندانه‌های ریز نیز با عبور از موی سر می‌تواند شپش‌های بالغ و تخم‌های آنها را نشان دهد.

شپش بدن

شپش بدن اندکی بزرگتر از شپش موی سر است اما دارای همان خصوصیات ظاهری است. برخلاف شپش موی سر که بر روی میزبان انسانی خود زندگی می‌کند، شپش بدن در لباس (معمولاً در درزهای لباس) زندگی کرده و سپس برای تغذیه به بدن میزبان خود انتقال پیدا می‌کند. طول عمر شپش سر و بدن از نظر مشخصات و طول عمر مشابه می‌باشد. هر چند یک تفاوت مهم بین آنها، توانایی شپش بدن در زنده ماندن برای بیشتر از ۳۰ روز به دور از بدن میزبان خود است.

شپش عانه

شپش عانه از لحاظ ریخت‌شناسی متفاوت از شپش سر و بدن می‌باشد. طول عمر نوع ماده کمی کمتر است (سه هفته) و نسبت به همتایان خود در هر روز تخم‌های کمتری تولید می‌کند (سه تخم). تخم‌ها برای تقریباً شش تا هشت روز به پایه‌ی موهای ناحیه‌ی تناسلی می‌چسبند.

در افراد بالغ، شپش عانه از طریق تماس مستقیم جنسی انتقال پیدا می‌کنند؛ کودکان عموماً با انتقال غیرجنسی و از طریق والدین خود مبتلا به این آلودگی می‌شوند. نواحی زیر بغل، مژه‌ها و حتی پوست سر نیز ممکن است به این شپش‌ها مبتلا شوند.

شپش موی سر


x1

انواع شپش موی سر

  • تخم (نیت): نیت‌ها تخم‌های شپش موی سر هستند که بسیار کوچک بوده و دیدن آنها دشوار است. تخم‌ها اغلب با شوره‌ی سر اشتباه گرفته شده و توسط شپش بالغ و معمولاً در کف سر گذاشته می‌شوند. تخم‌ها به ساقه‌ی مو متصل شده و بعد از حدود هفت روز تبدیل به نمف می‌شوند.
  • نمف: نیت‌ها تبدیل به نمف می‌شوند که در واقع شپش‌های غیربالغ هستند. نمف‌ها از نظر ظاهری مانند شپش می‌باشند اما کوچکترند. نمف‌ها برای زنده ماندن از خون تغذیه می‌کنند و بعد از سه روز به شپش بالغ تبدیل می‌شوند.
  • شپش: شپش‌های بالغ به اندازه‌ی دانه‌های کنجد هستند، دارای شش پا بوده و معمولاً به رنگ قهوه‌ای مایل به زرد یا خاکستری می‌باشند. شپش‌ها می‌توانند تا سی روز زنده بمانند اما در طول این مدت به خون نیاز دارند. در صورتی که از موها جدا شوند معمولاً در کمتر از ۴۸ ساعت می‌میرند.

راه‌های انتقال شپش

شپش موی سر از طریق خزیدن حرکت می‌کند اما نمی‌تواند بپرد یا پرواز کند. اغلب روش‌های انتقال شپش موی سر از یک شخص به شخص دیگر با تماس مستقیم انجام می‌گیرد. بنابراین انتقال شپش غالباً در میان اعضای خانواده یا کودکانی که دارای تماس نزدیک در مدرسه یا در هنگام بازی کردن هستند، مشاهده می‌شود.

انتقال غیرمستقیم محتمل نیست اما شپش‌ها ممکن است از طریق وسایلی مانند موارد زیر از یک شخص به شخص دیگر انتقال یابند:

  • کلاه و روسری
  • برس و شانه
  • لوازم جانبی مو
  • هدفون
  • بالش
  • روکش اثاثیه‌ی خانه
  • حوله

علائم و نشانه‌ها


x2

شما ممکن است از وجود شپش آگاه نباشید، اما علائم و نشانه‌های شایع آن می‌تواند شامل این موارد باشد:

  • خارش: خارش پوست سر، گردن و گوش‌ها شایع‌ترین نشانه می‌باشد. این خارش در واقع واکنشی آلرژیک به بزاق شپش است. زمانی که شخصی برای اولین بار به شپش آلوده می‌شود، ممکن است به مدت دو تا شش هفته بعد از آلودگی احساس خارش نداشته باشد.
  • شپش روی پوست سر: ممکن است شپش‌ها قابل رؤیت باشند اما چون کوچک هستند، از نور می‌گریزند و سریع حرکت می‌کنند، یافتن آنها دشوار است.
  • تخم‌های شپش بر روی ساقه‌ی موها: نیت‌ها به ساقه‌ی مو می‌چسبند. دیدن نیت‌ها ممکن است مشکل باشد زیرا بسیار ریز بوده و به منظور استتار به رنگ موها در می‌آیند. بهترین محل دیدن آنها در اطراف گوش‌ها و خط مو در گردن است. مشاهده‌ی نیت‌های خالی آسان‌تر می‌باشد زیرا رنگ آنها روش‌تر از پوست سر است. هر چند وجود نیت لزوماً نشان دهنده‌ی آلودگی فعال نمی‌باشد.

دلایل


شپش موی سر واگیردار است. ممکن است زمانی که حشرات به داخل موهایتان بخزند مبتلا به شپش موی سر شوید. روش‌هایی که احتمال دارد شما دچار شپش موی سر شوید عبارتند از:

  • تماس سر به سر با یک شخص مبتلا به شپش
  • به اشتراک گذاشتن وسایل شخصی (مانند شانه) با شخص مبتلا به شپش موی سر
  • استفاده از یک وسیله‌ی پارچه‌ای بلافاصله بعد از یک شخص آلوده
  • شپش‌ها می‌توانند از طریق برس، شانه، سنجاق سر، هدبند، هدفون و کلاه انتقال پیدا کنند. همچنین می‌توانند مدتی بر روی اثاثیه‌ی منزل، رخت‌خواب، حوله یا لباس زنده بمانند.

درمان


درمان‌های اصلی عبارتند از:

لوسیون و اسپری

x3

  • لوسیون یا اسپری لوسیون دیمتیکون ۴ درصد، باید به مدت ۸ ساعت بر روی پوست بماند (معمولاً در طول شب).
  • ژل اسپری دیمتیکون ۴ درصد، باید به مدت ۱۵ دقیقه بر روی پوست بماند.
  • روغن معدنی و اسپری دیمتیکون، باید به مدت ۱۵ دقیقه بر روی پوست بماند.
  • محلول ایزوپروپیل میریستات و سیلومتیکون، باید به مدت ۵ تا ۱۰ دقیقه بر روی پوست بماند.

شانه‌های از بین برنده‌ی‌ شپش

x4

شانه زدن بصورت خیس شامل از بین بردن شپش موی سر با یک شانه‌ی دندانه ریز مخصوص می‌باشد. این روش برای هر شخصی مناسب بوده و نسبتاً ارزان است.

برخی شانه‌های از بین برنده‌ی شپش جهت خرید موجود می‌باشند. شانه‌های با دندانه‌های تخت با فاصله‌ی ۲ تا ۳ میلی‌متر بین دندانه‌ها بهترین نوع برای حذف شپش‌های موی سر هستند، هر چند می‌توان از شانه‌های با فاصله‌ی کمتر بین دندانه‌ها نیز برای از بین بردن تخم‌های شپش بعد از درمان استفاده کرد.

ممکن است شانه همراه با دستورالعمل‌هایی جهت آموزش چگونگی استفاده از آن باشد. روش متداول استفاده از این شانه‌ها در ادامه توضیح داده شده است:

  • موهای خود را با شامپوی معمولی بشویید و مقدار زیادی نرم کننده‌ی مو نیز استفاده کنید.
  • از یک شانه‌ی معمولی با دندانه‌های گشاد برای صاف کردن و باز کردن گره‌های مو استفاده نمایید.
  • پس از اینکه شانه آزادانه و به راحتی در بین موها حرکت کرد از شانه‌ی مخصوص شپش استفاده کنید.
  • مطمئن شوید که دندانه‌های شانه در ریشه‌های موها حرکت می‌کند بطوری که لبه‌ی دندانه‌ها با ملایمت پوست سر را لمس کند.
  • با هر حرکت، شانه را از محل ریشه‌ی مو تا انتهای مو حرکت دهید و هر بار برای مشاهده‌ی شپش آن را کنترل کنید. شپش‌ها را با پاک کردن شانه با دستمال کاغذی یا شستن آن جدا کنید.
  • بخش به بخش موهای خود را شانه کنید به گونه‌ای که موی سر به طور کامل شانه زده شده باشد.
  • این حرکت را دو بار انجام دهید تا مطمئن شوید که هیچ قسمتی از سر را از دست نداده باشید و دیگر شپشی مشاهده نشود.

این فرایند را در روزهای پنجم، نهم و سیزدهم تکرار کنید. در روز هفدهم باید با استفاده از شانه‌ی تشخیص شپش کنترل شود که هیچ شپش زنده‌ای در موی سر وجود نداشته باشد.

درمان‌های خانگی برای رهایی از شپش


  • سرکه
  • مایونز
  • روغن نارگیل
  • پیاز
  • روغن درخت چای
  • آب لیمو